KONU 21 - ÇOKLUK VE BASİT KESİR KADARI

BÖLÜM 2 - BASİT KESİR KADARI VERİLEN BİR ÇOKLUĞUN TAMAMINI BULMA


Basit kesir kadarı verilen bir çokluğun tamamını bulabilmek için,

  • verilen sayıyı kesrin payına böler,
  • paydası ile çarparız.
 

Çokluğun basit kesir kadarını bulurken yaptığımız gibi, işlemlerin sırasını değiştirmemiz sonucu etkilemez. Basit kesir kadarı verilen çokluğun tamamını bulabilmek için aşağıdaki işlemleri de gerçekleştirebiliriz.

  • verilen sayıyı kesrin paydası ile çarpar,,
  • payına böleriz..
 
Basit kesir kadarı verilmiş çokluğun tamamı

Burada, bir çokluğun basit kesir kadarını bulurken yaptığımız işlemlerin tersini yapıyoruz.

(NOT: Yukarıda bir tam sayıyı kesre bölüyoruz.)

 

NEDEN BU İŞLEMLERİ YAPIYORUZ?

Basit kesir kadarı verilen bir çokluğu, kesrin payına bölünce bu çıkluğun birim kesir kadarını buluruz. Eğer çıkan sayıyı payda ile çarparsak, çokluğun tamamını bulmuş oluruz.

...’i 24 olan sayıyı bulalım.

 

Paya bölme:

...

Payda ile çarpma:

...

 

Yukarıdaki işlemlerin sırasını değiştirsek de aynı sonucu elde ederiz.

Payda ile çarpma:

...

Paya bölme:

...

 

Açıklamalı çözüm:

Bir sayının ...’i 24 ise, birim kesir kadarı bu sayının 3'te 1'idir. 24'ün 3'te 1'ini bulabilmek için 24'ü 3'e böleriz.

...

...’i 8 olan sayı ise ...'tür.

...’si 15 LT olan paranın tamamını bulalım.

 

Paya bölme:

... TL

Payda ile çarpma:

... TL

Bir sayıyı 1’e böldüğümüzde kendisi çıkacağından, birim kesir kadarı verilen bir sayının tamamını bulabilmek için, verilen sayıyı birim kesrin paydası ile çarpmamız yeterlidir.

...’sı 2 kg olan pirincin tamamı kaç kg’dır?

Pirincin tamamı,

... kg’dır.

Alıştırmalar-2

Basit kesir kadarı verilen aşağıdaki sayıların tamamını bulalım.

...’ü 12 olan sayı: ... ......


...’i 20 olan sayı: ...........


...’u 30 olan sayı: ...........


...’si 25 olan sayı: ...........


...’i 24 olan sayı: ...........


...’si 8 olan sayı: ...........


...’i 9 olan sayı: ...........


...’u 18 olan sayı: ...........


...’sı 6 olan sayı: ...........


...’si 36 olan sayı: ...........