DOĞAL SAYILARLA İŞLEMLER


KONU 15: DÖRT İŞLEM PROBLEMLERİ

BÖLÜM 1: PROBLEM ÇEŞİTLERİ


BÖLÜM 1: PROBLEM ÇEŞİTLERİ

Dört İşlem Problemleri

Dört işlem problemleri çok çeşitli olabililir. Tamamını kapsamasa da, dört işlem problemlerinin önemli bir kısmını dört gruba ayırabiliriz.

  1. Düz işlem gerektiren problemler
  2. Ters işlem gerektiren problemler
  3. Düz ve ters işlem gerektiren problemler
  4. Bağlantılı değer içeren problemler

Sonraki iki bölümde bu problem çeşitlerine ait örnekleri inceliyoruz. Bu bölümde ise, tek bir işlemle çözülebilen en basit problemleri ve bu problemlerin çözümünde uyguladığımız temel kuralları tekrarlıyoruz.

Problemlerdeki cümleler işlemlerin sözel ifadeleridir. Bir problemi çözerken, ilk adımda, problem kökünde verilenleri işlem haline dönüştürebiliriz.

Cümle İşlem
Mehmet’in parası Ali’nin parasından 30 TL fazladır. (Mehmet’in parası) = (Ali’nin parası) + 30 TL
Mehmet’in parası Ali’nin parasından 20 TL azdır. (Mehmet’in parası) = (Ali’nin parası) – 20 TL
Mehmet’in parası Ali’nin parasının 3 katıdır. (Mehmet’in parası) = (Ali’nin parası) × 3
Mehmet’in parası Ali’nin parasının 5’te 1’idir. (Mehmet’in parası) = (Ali’nin parası) ÷ 5
Mehmet’in parası Ali’nin parasının yarısıdır. (Mehmet’in parası) = (Ali’nin parası) ÷ 2

En basit dört işlem problemlerinde, soruda verilen değerleri bulduğumuz işlemde yerlerine yazarak sonuca ulaşabiliriz.

Aysel'in 30 kalemi vardır. Seda'nın kalem sayısı Aysel'inkinin 3'te 1'ine eşitse, Seda'nın kaç kalemi vardır?

Problemde verilenlere göre, Seda'nın kalem sayısı ile Aysel'in kalem sayısı arasındaki ilişki aşağıdaki gibidir.

(Seda'nın kalem sayısı) = (Aysel'in kalem sayısı) ÷ 3

Yukarıdaki işlemde Aysel'in kalem sayısı yerine 30 yazarak Seda'nın kalem sayısını bulabiliriz.

(Seda'nın kalem sayısı) = 30 ÷ 3 = 10

Buna göre Seda'nın 10 kalemi vardır.

Bazı problemlerde bulmak istediğimiz sayı, oluşturduğumuz işlemdeki verilmeyen öğeye eşit olabilir. Bu durumda, 4. ve 12. konuda öğrendiğimiz bilgileri kullanarak sonuca ulaşabiliriz.

2. çarpanı bulma
1. çarpanı bulma
Kalansız bölmede bölüneni bulma
Kalansız bölmede böleni bulma

12 kitap daha alırsa, Ahmet'in toplam 100 kitabı olur. Buna göre, şu anda kaç kitabı vardır?

Ahmet’in kitaplarına 12 eklendiğinde toplam 100 kitabı oluyorsa bu ifadeyi aşağıdaki işlemle gösterebiliriz.

(Ahmet'in kitap sayısı) + 12 = 100

Yukarıdaki işlemde Ahmet'in kitap sayısı ile 12'yi toplayıp 100 sayısını elde ettik. Bu toplama işlemindeki verilmeyen öğe Ahmet'in kitap sayıdır. Bu sayıyı bulabilmek için 100'den 12'yi çıkarırız.

100 – 12 = 88

Buna göre Ahmet'in şu anda 88 kitabı vardır.

Melisa’nın hayvanat bahçesinde gördüğü aslanın kütlesi, kendi kütlesinin 5 katıdır. Bu aslan 200 kg olduğuna göre, Melisa’nın kütlesi kaç kg’dır?

Soruda verilenleri aşağıdaki işlemle ifade edebiliriz.

(Melisa'nın kütlesi) × 5 = 200 kg

Bu çarpma işlemindeki ilk çarpan verilmemiştir. Bu öğeyi bulabilmek için çarpımı, ikinci çarpana böleriz.

200 ÷ 5 = 40

Buna göre Melisa'nın kütlesi 40 kg'dır.

Problemler sadece yukarıdaki örneklerde olduğu gibi tek bir işlemle çözülmeyebilir. Daha karmaşık problemler için bu konunun sonraki bölümlerini okuyabilirsiniz.

 

→KONU ANASAYFASINA DÖN←

Dört İşlem Problemleri Konusuna Git