6. SINIF MATEMATİK-DOĞAL SAYILARLA İŞLEMLER

KONU 5-ÇARPANLAR VE KATLAR

BÖLÜM 2-ÇARPAN NEDİR?


 
 

a, 0’dan büyük bir doğal sayı olsun. İki doğal sayı çarpıldığında a sonucunu veriyorsa, bu sayılar a’nın çarpanlarıdır.

 

0’dan büyük doğal sayıları, iki doğal sayının çarpımı şeklinde yazabiliriz. Örneğin, 6’yı

6 = 1 × 6,

6 = 2 × 3,

6 = 3 × 2 veya

6 = 6 × 1

şeklinde yazabiliriz. 6’yı elde etmek için çarptığımız 1, 2, 3 ve 6 sayıları, 6’nın çarpanlarıdır.

 
 

Bir doğal sayının çarpanları ile bölenleri aynıdır. Örneğin, 6’nın çarpanları da bölenleri de 1, 2, 3 ve 6’dır.

Çarpan=Bölen

12’nin çarpanlarını bulalım.

Önce 12’yi hangi sayıların çarpımı şeklinde yazabileceğimiz bulalım.

12 = 1 × 12

12 = 2 × 6

12 = 3 × 4

12 = 4 × 3

12 = 6 × 2

12 = 12 × 1

Yukarıdaki çarpma işleminde kullanılan sayılar 1, 2, 3, 4, 6 ve 12 olduğu için 12’nin çarpanları 1, 2, 3, 4, 6 ve 12’dir.

 
 

14’ün çarpanlarını bulalım.

14 = 1 × 14

14 = 2 × 7

14 = 7 × 2

14 = 14 × 1

olduğundan 14’ün çarpanları 1, 2, 7 ve 14’tür.

7’nin çarpanlarını bulalım.

7 sadece

7 = 1 × 7 ve

7 = 7 × 1

şeklinde yazılabilir. Bu nedenle 7’nin sadece 2 çarpanı vardır: 1 ve 7

Alıştırmalar-2

Aşağıdaki sayıların çarpanlarını bulalım.

a) 13’ün çarpanları :....

b) 18’in çarpanları :....

c) 1’in çarpanları :....

d) 22’nin çarpanları :....

e) 35’in çarpanları :....

f) 24’ün çarpanları :....

CEVAPLAR

Aşağıdaki hesaplama aracını kullanarak merak ettiğiniz sayıların çarpanlarını bulabilirsiniz.

ÇARPAN HESAPLAMA ARACI

Çarpan Hesaplama Aracı

1 ile 10 000 arasında bir tam sayı girin.

 

Bu hesaplama aracını yeni pencerede açmak ve nasıl kullanıldığını öğrenmek için tıklayın.

ALIŞTIRMALARIN CEVAPLARI

Alıştırmalar-2

a) 1, 13

b) 1, 2, 3, 6, 9, 18

c) 1

d) 1, 2, 11, 22

e) 1, 5, 7, 35

f) 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24