EŞİTSİZLİKLER


KONU 35: EŞİTSİZLİK NASIL ÇÖZÜLÜR?

BÖLÜM 3: BİLEŞİK EŞİTSİZLİKLER NASIL ÇÖZÜLÜR?


BÖLÜM 3: BİLEŞİK EŞİTSİZLİKLER NASIL ÇÖZÜLÜR?

Bileşik Eşitsizliğin çözümü

2 < 2x + 3 ≤ 5 veya 3 > 1 – x > –1 gibi eşitsizlikleri çözebilmek için değişken ortada yalnız kalana kadar tüm taraflara aynı işlemleri uygularız. Yalnız negatif sayılarla çarpma veya bölme yaparken iki eşitsizlik sembolünün de yönünü değiştiririz.

 

... ≤ ... < ... eşitsizliğini çözelim.


ÖZET ÇÖZÜM:

                       ... ≤ ... < ...

(ADIM 1)     ⇒ ... ≤ ... < ...

(ADIM 2)     ⇒ ... ≤ ... < ...


AÇIKLAMALI ÇÖZÜM:

(ADIM 1)     ...'i ortada yalnız bırakabilmek için tüm taraflara ... ekleriz.

... ≤ ... < ...

(ADIM 2)     ... ile ... birbirini götürdüğünde, ortada yalnız ... kalır. Soldaki işlemin sonucu ...'e ve sağdaki işlemin sonucu ...'e eşittir.

... ≤ ... < ...

Bu eşitsizliğin çözümünü sayı doğrusunda aşağıdaki gibi gösterebiliriz.

Bileşik Eşitsizlik Çözümü Örnek 1

... < ... ≤ ... eşitsizliğini çözelim.


ÖZET ÇÖZÜM:

                       ... < ... ≤ ...

(ADIM 1)     ⇒ ... < ... ≤ ...

(ADIM 2)     ⇒ ... < ... ≤ ...

(ADIM 3)     ⇒ ... < ... ≤ ...

(ADIM 4)     ⇒ ... < ... ≤ ...


AÇIKLAMALI ÇÖZÜM:

(ADIM 1)     Ortadaki ifadenin paydasından kurtulabilmek için tüm tarafları ...'yle çarparız.

... < ... ≤ ...

(ADIM 2)     ...'ler sadeleşince ortada ... ifadesi kalır. Soldaki işlemin sonucu ...'e ve sağdaki işlemin sonucu ...'e eşittir.

... < ... ≤ ...

(ADIM 3)     ...'i ortada yalnız bırakabilmek için tüm taraflardan ... çıkarırız.

... < ... ≤ ...

(ADIM 4)     ...'le ... birbirini götürünce ortada sadece ... kalır. Soldaki işlemin sonucu ...'e ve sağdaki işlemin sonucu ...'e eşittir.

... < ... ≤ ...

Bu eşitsizliğin çözümünü sayı doğrusunda aşağıdaki gibi gösterebiliriz.

Bileşik Eşitsizlik Çözümü Örnek 2

... ≤ ... ≤ ... eşitsizliğini çözelim.


ÖZET ÇÖZÜM:

                       ... ≤ ... ≤ ...

(ADIM 1)     ⇒ ... ≤ ... ≤ ...

(ADIM 2)     ⇒ ... ≤ ... ≤ ...

(ADIM 3)     ⇒ ... ≥ ... ≥ ...

(ADIM 4)     ⇒ ... ≥ ... ≥ ...


AÇIKLAMALI ÇÖZÜM:

(ADIM 1)     Ortadaki ifadede ...'li terimi yalnız bırakabilmek için tüm taraflardan ... çıkarırız.

... ≤ ... ≤ ...

(ADIM 2)     ...'le ... birbirini götürünce ortada yalnız ... kalır. Soldaki işlemin sonucu ... ve sağdaki işlemin sonucu ...'tür.

... ≤ ... ≤ ...

(ADIM 3)     Ortada sadece ...'in kalabilmesi için tüm tarafları ...'ye böleriz. Negatif bir sayıyla bölme yaptığımız için iki eşitsizlik sembolünün de yerini değiştiririz.

... ≥ ... ≥ ...

(ADIM 4)     Ortadaki ifadede ...'ler sadeleşince geriye sadece ... kalır. Soldaki işlemin sonucu ...'ye ve sağdaki işlemin sonucu ...'ye eşittir.

... ≥ ... ≥ ...

Bu eşitsizliği ... ≤ ... ≤ ... şeklinde de yazabiliriz.

Bileşik Eşitsizlik Çözümü Örnek 3

Aşağıdaki eşitsizlikleri çözün.

a) ... < ... < ..., b) ... < ... < ..., c) ... ≤ ... < ..., d) ... ≥ ... ≥ ..., e) ... < ... < ...

CEVAPLAR

ALIŞTIRMALARIN CEVAPLARI

Alıştırmalar-3

a) ... < ... < ..., b) ... < ... < ..., c) ... ≤ ... < ..., d) ... ≤ ... ≤ ..., e) ... < ... < ...

→KONU ANASAYFASINA DÖN←

Eşitsizlik nasıl çözülür Konusuna Git